Granice poznania natury cz. 4

Du Bois Reymond w znanej swojej mowie „O granicach poznania natury”, wypowiada zdanie, iż dwa są pytania, na które umysł badacza nie otrzyma nigdy odpowiedzi, jakkolwiekby daleko zaszedł postęp intelektualny ludzkości.

Gdyby nawet, powiada on, wyobrazić sobie jak to uczynił Laplace, ducha ludzkiego o tyle z biegiem czasu potężniejszym od umysłu Newtona, o ile Newton przewyższa najniżej intelektualnie stojące jednostki ludzkie, to nawet dla tego ducha Laplace’owskiego będą dwie granice, poza które nie przejdzie jego poznanie natury. Będzie on mógł, ująwszy w jedną wszechświatową formułę matematyczną wszystkie ruchy atomów, stanowiące świat zmysłowy, przepowiadać przyszłość, poznawać przeszłość w najdrobniejszych ich szczegółach – ale nie zdoła pojąć: istoty materii i złączonej z nią siły, tudzież istoty samopoznania, utworzenia się „ja” osobowego i czucia zmysłowego. Nie wchodzimy tutaj w rozbiór pytania, czy obie te granice poznania nie dadzą się w myśl kaniowskiej filozofii sprowadzić do jednego – do faktu, że rzeczy samej w sobie. Nasze wyobrażenia o przedmiotach świata zewnętrznego są tylko rezultatem oddziaływania obiektów zewnętrznych na to podścielisko umysłowe, jakie naszemu spostrzeganiu daje mózg nasz. Rzecz sama w sobie, to już „niepoznawalne’ Spencera… Ale niezależnie od Ogólnie filozoficznego ujednostajnienia granic du Bois Reymond’a, zauważyć należy, iż wskazuje on nam, że dwie nauki przede wszystkim (naturalnie nie wyłącznie — oba zagadnienia częściowo należą do wszystkich działów ludzkiej wiedzy) spotykają się i mają w swych badaniach do czynienia z jego granicami – fizyka i fizjologia – pierwsza ze względu na materię, druga na samopoznanie.

Comments
  1. Reklama

    To Cię zainteresuje:

    – gruz Poznań
    – hurtownia oświetlenia rzeszów
    – szlafroki Poznań
    – kurs na koparke kraków
    – lampy sufitowe rzeszów
    – last minute z Berlina
    hurtownia torebek – bezpośredni importer
    Imitacja cegły z fugą
    implanty art warszawa cena
    Implanty zębów Bytom